Toplumda ruhsatsız silahla yakalanmaya ilişkin oldukça yaygın bir düşünce var:
“Silahla bir şey yapmadım ki… Sadece üzerimdeydi.”
Oysa hukuk açısından mesele yalnızca o silahla ateş edilip edilmediği değildir.
Ruhsatsız bir ateşli silahı taşımak veya bulundurmak, silahla başka hiçbir suç işlenmemiş olsa dahi başlı başına cezai sorumluluk doğurabilir.
6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun uyarınca ruhsatsız ateşli silahı satın alan, taşıyan veya bulunduran kişiler hakkında hapis cezası ve adli para cezası öngörülmektedir.
Üstelik son yıllarda yapılan değişikliklerle ruhsatsız silaha ilişkin yaptırımlar ağırlaştırılmıştır.
Burada vatandaşların en çok karıştırdığı konulardan biri de “taşıma” ile “bulundurma” arasındaki farktır.
Bir silahın evde bulunması ile kişinin üzerinde, aracında veya dışarıda yanında bulunması hukuken her durumda aynı şekilde değerlendirilmeyebilir. Silahın nerede ele geçirildiği, kime ait olduğu, kişinin silah üzerindeki hâkimiyeti ve olayın gerçekleşme biçimi ceza yargılamasında önem taşır.
Örneğin araçta bulunan her silahın otomatik olarak aracın sahibine ait olduğu söylenemeyeceği gibi, bir evde bulunan silah nedeniyle de evde yaşayan herkesin doğrudan suçlu kabul edilmesi mümkün değildir.Ceza hukukunda önemli olan sorulardan biri şudur:
Bu silah üzerinde kimin fiilî hâkimiyeti vardı ve silahın varlığından haberdar mıydı?
Bu nedenle ruhsatsız silah dosyalarında yalnızca silahın ele geçirilmiş olması değil; ele geçiriliş biçimi, bulunduğu yer, parmak izi ve kriminal incelemeler, tarafların beyanları ve dosyadaki diğer deliller birlikte değerlendirilmelidir.
Bir başka yanlış düşünce ise şöyledir:
“Silah benim değil dersem bir şey olmaz.”
Ceza yargılaması yalnızca kişinin beyanına göre yapılmaz. Silahın bulunduğu yerden olayın koşullarına kadar bütün deliller değerlendirilir. Aynı şekilde sırf bir silahın yakınınızda bulunması da tek başına her durumda o silahın size ait olduğunu ispatlamaz.
Her dosyanın kendi şartları vardır.
Ayrıca silahın niteliği ve sayısı da önemlidir. Kanunda belirli nitelikteki silahlar ve miktar bakımından vahim kabul edilen durumlar için daha ağır sonuçlar öngörülmektedir.
Bu nedenle “Nasıl olsa silahla suç işlemedim” düşüncesi son derece tehlikeli bir yanılgıdır.
Ruhsatsız silahı kullanmak başka bir suçun konusu olabilir; fakat ruhsatsız silahı taşımak veya bulundurmak için tetiğe basmanız gerekmez.
Bazen ceza dosyasının başlaması için silahın ateşlenmesi değil, yalnızca cebinizden, aracınızdan veya hâkimiyet alanınızdan çıkması yeterlidir.
Silah birkaç saniyede ele geçirilir.
Ama o birkaç saniyenin hukuki sonucu yıllarca devam edebilir.
Av. Sibel Özçelik Kazan
